Commissie Onderwijs 31-01-2019 – Vlaamse bisschoppen en leerplan godsdienst

06 februari 2019

De Vlaamse bisschoppen hadden een canon samengesteld van 349 katholieke begrippen die de kern vormden van het nieuwe leerplan katholieke godsdienst, zo wist onderwijscommissaris Caroline Gennez. En ze vervolgde met de ondermaatse levensbeschouwelijke geletterdheid van de Vlaamse jeugd, na eerst nog een persoonlijke anekdote i.v.m. haar misdienaarschap: “De bisschoppen hebben daar een antwoord op geformuleerd in de vorm van een gedegen kennis van het christendom als basis van het vak rooms-katholieke godsdienst en van de dialoog met andere levensbeschouwingen.” Maar dan kwam ook het intussen erg bekende standpunt: ze vroeg zich af in welke mate die visie op het verplichte levensbeschouwelijk onderricht op school nog overeenstemde met de vragen, de noden en de sociologie van de huidige Vlaamse samenleving. Dat was niet zozeer een vraag als wel haar (en dat van heel wat anderen) standpunt: die overeenstemming was er voor haar niet meer. Maar andere mensen denken dan weer anders over die kwestie. Hoorde een levensbeschouwelijk vak met als opdracht de vorming van gelovige jongeren, -- waarbij Gennez even het doel van het vak rooms-katholieke godsdienst uit het oog verloor --, nog thuis in het curriculum van het onderwijs? Quid met een eventuele grondwetsherziening (NB. De zaak was inderdaad actueel, maar of er daarvan in deze bijzondere politieke periode veel in huis zal komen, valt af te wachten)? En kon voor het vak 'mens en samenleving' in het katholiek onderwijs een uur van het levensbeschouwelijk vak sneuvelen?

De minister begon nog maar eens aan haar even bekende uiteenzetting over het (juridische en inhoudelijke) hoe en wat van levensbeschouwelijke vakken in het Vlaamse onderwijs en de interlevensbeschouwelijke competenties. Idem dito over de sleutelcompetentie ‘burgerschapscompetenties en leren samenleven’ als één van de zestien sleutelcompetenties die in het leerplichtonderwijs voortaan de basis van het curriculum vormden. En ze herhaalde wat ze al op 23 januari 2019 in de plenaire vergadering gezegd had.

Vragensteller Gennez was sceptisch over de aanpak van de bisschoppen en herhaalde dat tegelijk rechter en partij zijn met betrekking tot de levensbeschouwingen en de invulling van dat leerplan, geen gezonde en geen hedendaagse evolutie was.

Interveniënt Paul Cordy nam het op voor de bisschoppen en de aanpak in kwestie en sloot af met nog een communautaire reflectie. Interveniënt Jo De Ro respecteerde enerzijds de gemaakte afspraken bij de eindtermen, maar meende anderzijds (niet voor het eerst) dat de huidige werkwijze in het officieel onderwijs zoveel jaar na het Schoolpact niet meer van deze tijd was (formeel was het weliswaar een vraag, semantisch was het een statement). De Ro verwachtte ten slotte ook veel heil van de kennis van de godsdienst van de “andere” voor het samenleven in diversiteit en keek als liberaal vooruit naar de volgende (federale) legislatuur. Er volgde nog een korte interessante gedachtewisseling tussen De Ro en interveniënt Koen Daniëls i.v.m. niet-confessionele zedenleer. Die laatste vond nog een ruimere canon voor onderwijs naar Nederlands voorbeeld best interessant. Interveniënt Kris Van Dijck  verwees  naar de recente reis van de commissarissen naar Engeland (meestal om andere redenen in het nieuws dezer dagen) om het belang te schetsen van zoiets als British values. Anderzijds vond Van Dijck de ontwikkelingen in de (Vlaamse) rooms-katholieke godsdienst op school lovenswaardig. Interveniënt Jamila Lachkar ten slotte bracht haar tussenkomst in de vorm van een prachtig gedicht en meer woorden waren daar niet voor nodig. Prima!

In haar slotwoord toonde vragensteller Gennez met enkele cijfers i.v.m. katholiek onderwijs nogmaals dat ze niet ziet dat katholiek onderwijs in Vlaanderen bedoeld is voor iedereen, maar wel onderwijs vanuit een bepaalde invalshoek, die idealiter alle activiteit op een katholieke school (overigens op diverse manieren) kleurt. Voorwaar geen eenvoudige uitdaging, maar zeker één, naast ook allerlei andere pedagogische projecten, die getuigt van een enorme rijkdom en dus nog altijd de moeite waard…ook zovele jaren na het Schoolpact.

Lees de bespreking van de “Vraag om uitleg over het advies van de Vlaamse bisschoppen om het leerplan godsdienst aan te passen van Caroline Gennez” aan minister Hilde Crevits.

Reageren op dit commentaar kan bij wilfried.vanrompaey [at] katholiekonderwijs.vlaanderen (subject: Commissie%20Onderwijs%2031-01-2019%20%E2%80%93%20Vlaamse%20bisschoppen%20en%20leerplan%20godsdienst) (Wilfried Van Rompaey).