Hoorzitting voorstel van decreet personen met een handicap: een bondig commentaar (Commissie Onderwijs, 4 mei 2017)

09 mei 2017

Wat voorafging. Op 15 juli 2016 hadden enkele Vlaams Parlementsleden van de sp.a-fractie het desbetreffende voorstel van decreet ingediend. Op 2 februari 2017 werd het geagendeerd in de Commissie voor Onderwijs en werd beslist om een hoorzitting te houden. Die vond plaats op 4 mei 2017, met als sprekers:

  • Valérie Van Hees, aanspreekpunt SIHO Arteveldehogeschool Gent;
  • Ruth Stokx en An Peeters, namens VLUHR;
  • Anne Mees, directeur CVO Vijfhoek in Mechelen en voorzitter van de Federatie Tweedekansonderwijs Vlaanderen;
  • Patrick Vandelanotte, Coördinator GRIP vzw; ter zitting kwam daar nog Pieter Feys (Steunpunt voor Inclusie) bij;
  • prof. dr. Jo Lebeer, docent handicapstudies Universiteit Antwerpen.

Het voorstel van decreet ging over de moeilijkheden inzake toegang tot het volwassenenonderwijs en hoger onderwijs voor personen met een handicap. Voor de beide onderwijssegmenten waren er op dat vlak al bepaalde zaken in de regelgeving verankerd, andere zaken niet. Het voorstel wilde via enkele wijzigingen aan de regelgeving dan ook vooral zowel de kans op deelname als het recht op redelijke aanpassingen voor meerderjarige personen met een handicap aan de plaatsvervangende toelatingsproeven in het volwassenenonderwijs en het hoger onderwijs garanderen.

Eigenlijk bleef alleen de reflectie van An Peeters en Ruth Stokx heel dicht bij het sp.a-voorstel. Alle andere sprekers behandelden, op een overigens erg interessante manier, het thema van studeren met een handicap in ruimere zin dan het decretale voorstel. Uiteraard geen probleem daarmee: het thema is belangrijk genoeg.
Peeters en Stokx concludeerden dat vanuit de praktijk en de analyse van het voorstel decretale aanpassingen niet nodig waren. Hun prioriteiten waren daarentegen: inzetten op kwaliteitsvolle instrumenten, bieden van ondersteuningsmogelijkheden en expertisedeling/onderbouwing vanuit SIHO. Er was ook nood aan meer middelen, tijd en ruimte om bijkomende ontwikkeling en validering van instrumenten te doen.
Valérie Van Hees’ enthousiasme over het thema was haast ontroerend en dat sierde haar. Zij bedankte de sp.a er heel expliciet voor het thema op deze manier bekendheid te hebben gegeven. Maar ik heb haar niet horen zeggen dat dit voorstel moest worden aangenomen. Wel had ze meer algemeen enkele aanbevelingen om de huidige aanpak  nog beter te maken: daarbij benadrukte ze de rol van SIHO, de nood aan een specifiek ondersteuningsmodel voor inclusief hoger onderwijs en de monitoring van de groep studenten met een beperking, met verwijzing naar het goede werk daarover in de VLOR en naar het charter inzake registratie van kansengroepen van de VLIR en VLHORA.
Het verhaal van Anne Mees was niet onverwacht veel pessimistischer: in het (secundair) volwassenenonderwijs moet iedereen toegelaten worden, maar er zijn daarvoor nu te weinig omkadering en ondersteunende leeronderwijsmiddelen. Ze vroeg dan ook een beleidskader voor het volwassenenonderwijs en middelen en benadrukte de noodzaak van een beleidskader op schoolniveau en enige creativiteit inzake allerlei ondersteuningsinitiatieven.
Nog wat strenger, maar zeker even leerrijk (vooral ook door de concrete ‘casussen’) werden de uiteenzettingen van Patrick Vandelanotte, Pieter Feys en Jo Lebeer. Het ging toch niet zo goed op dit vlak in Vlaanderen en achter de tweede evaluatie inzake het VN-Verdrag in 2019 werd een groot vraagteken geplaatst door Patrick Vandelanotte. Aan de hand van twee concrete verhalen zoomde Pieter Feys in op wat hij echte inclusie noemde en schetste hij ook de mogelijkheden van een portfolio.
Jo Lebeer ging zo mogelijk nog verder in zijn betoog pro inclusie. Zijn authentieke voorbeelden zetten wel aan tot voort nadenken hierover: hij had interessante bedenkingen bij concepten als redelijke aanpassingen en eindcompetenties van een hogeronderwijsopleiding, bij studeren voor personen met het syndroom van Down en wilde resoluut allerlei barrières wegwerken op weg naar een inclusief hoger onderwijs en volwassenenonderwijs.

Conclusie: heel interessant en beklijvend allemaal en ver voorbij het doel stricto sensu van dit decreetsvoorstel. Het was dan wel extra jammer dat bij het begin van de vragenronde, zo kort na 16.30u, nog slechts… zes onderwijscommissarissen aanwezig waren. 

Reageren op dit commentaar kan bij wilfried.vanrompaey [at] katholiekonderwijs.vlaanderen (subject: Hoorzitting%20voorstel%20van%20decreet%20personen%20met%20een%20handicap%3A%20een%20bondig%20commentaar%20-%20Commissie%20Onderwijs%2C%204%20mei%202017) (Wilfried Van Rompaey).