Commissie Onderwijs 19-12-2017 – Voorstel van decreet einddoelen

19 december 2017

Een korte persoonlijke impressie van de bespreking van wat formeel heette “Voorstel van decreet houdende wijziging van het decreet basisonderwijs van 25 februari 1997 en de Codex Secundair Onderwijs, wat de onderwijsdoelen betreft van Kathleen Helsen, Koen Daniëls en Jo De Ro”. Dat gebeurde in twee commissievergaderingen op 14 resp. 19 december 2017.

Op 13 december hadden we in de wandelgangen van het Vlaams Parlement al kunnen opvangen dat enige politieke turbulentie commissiewaarts aan het komen was. En zo geschiedde. Om 14.15 u op 14 december beslisten de onderwijscommissarissen  om de vergadering 45 minuten te schorsen zodat de meerderheid een aantal amendementen kon voorbereiden (de dag voordien waren het advies van de Vlor en dat van de Raad van State klaar): dus allemaal werk te elfder ure, maar dat is nu ook weer niet zo uitzonderlijk. Of die timing bevorderlijk is voor de kwaliteit van het werk, is nog een ander paar mouwen.

Om 15.33 u begon Kathleen Helsen dan toch eindelijk met de toelichting bij het voorstel van decreet, gevolgd door de twee andere indieners Koen Daniëls en Jo De Ro. De grote woorden werden daarbij niet geschuwd. Zowaar een citaat van Winston Churchill viel. Over de ingangsdatum van de tekst ontstond nog enige onduidelijkheid. Ging die nu meteen in of toch pas op 1 september 2019? De regel is dat, als er géén artikel over een ingangsdatum in de tekst staat, wat hier het geval was, gaat de zaak in voege 10 dagen na de publicatie ervan in het Belgisch Staatsblad en toch werd gesproken over ingang vanaf 1 september 2019. Voor een goed begrip, het decreet zàl ingaan na goedkeuring volgens die algemene regel (zodat het eigenlijke werk met de ontwikkelcommissies enz. kan beginnen), maar de huidige eindtermen blijven uiteraard bestaan tot er nieuwe zijn, de facto samen met het begin van de modernisering secundair onderwijs, dus 1 september 2019.

De meerderheid diende 24 amendementen in (vooral beperkte, technische zaken o.b.v. het advies van de Raad van State). Caroline Gennez kwam met 28 veel meer inhoudelijke (verregaande) amendementen volledig in de lijn van wat ze hierover recent nog gezegd had in de Commissie.

Meuleman en Gennez kondigden beiden een zgn. reflectienota aan en zij wilden nog allerlei mensen (opnieuw) horen. Zo’n nota moet ingediend worden binnen 3 dagen (voor 17.00u) na de verspreiding van het verslag van de vergadering bij parlementsvoorzitter Peumans, maar dus om een verslag te kunnen hebben, moest er wel eerst ook gestemd worden. Dat laatste wilde duidelijk niet iedereen met evenveel goesting. Later in de vergadering noopte dat nog toch een beperktere schorsing (maar toch een ietsje langer dan de gevraagde 5 minuten) op vraag van de N-VA-fractie.

Bovendien vroeg Meuleman een zgn. tweede lezing, wat inhield dat er nu alleen artikelsgewijze gestemd kon worden en nog niet over het geheel van de tekst. De Ro en Daniëls stelden vervolgens een aantal vragen bij de amendementen van Gennez, maar… zodra zij het woord kreeg om te reageren op die vragen, kon haar filibusteren beginnen. Om 17.47u was Caroline Gennez nog volop daarmee bezig met eindeloze herhalingen van hetzelfde. Alle mogelijke onderzoeken werden nog eens opgedist enz. Selectieve citaten en tweets van wetenschappers, ook van sommigen die ze anders veel minder pleegt te geloven. En lachen dat ze deed op bepaalde momenten. Éen van haar serieuzere accenten was: “eindtermen Nederlands zijn voor iedereen bindend (dus op leerlingniveau)”. Ze pakte, niet onverwacht, De Ro en Daniëls op hun eerdere uitspraken in de media over heropening van het debat over de eindtermen, tja… zo gaat dat nu eenmaal.

Finaal (zo ergens rond 18.45 u) werd er gestemd over de amendementen en artikelsgewijs over de tekst met alleen nog de meerderheid aanwezig.

Op dinsdag 19 december werden de vragen om uitleg, die aanvankelijk geagendeerd stonden, netjes aan de kant geschoven om plaats te maken voor de gevraagde tweede lezing van Elisabeth Meuleman. In die zitting diende ze 3 amendementen in over drie cruciale zaken: de kwestie van de levensbeschouwelijke vakken en interlevensbeschouwelijke competenties, de zgn. “andere doelen”, die ze wilde schrappen, en de basisgeletterdheid, die ze ook in het lager onderwijs wilde invoeren. Maar het mocht niet zijn voor haar: ongeveer op eenzelfde manier zegden de drie indieners van het voorstel van decreet drie keer na elkaar waarom ze Meulemans amendementen geen goed idee vonden.

Rond 15.00 u kon er al gestemd worden: over de drie amendementen van Meuleman: 2 voor, 8 tegen; over de artikelen van het voorstel: 8 voor, 2 tegen (hoewel het me niet zo duidelijk was hoe Tine Soens van sp.a stemde); over de gehele, geamendeerde tekst: zelfde stemhouding.

Op donderdag 21 december na de plenaire vergadering zou er ten slotte een onderwijscommissievergadering volgen om het verslag van de vergaderingen goed te keuren. Je herinnert je van hierboven dat zulks relevant is met het oog op de indiening van de aangekondigde reflectienota’s.

Reageren op dit commentaar kan bij wilfried.vanrompaey [at] katholiekonderwijs.vlaanderen (subject: Commissie%20Onderwijs%2019-12-2017%20%E2%80%93%20Voorstel%20van%20decreet%20einddoelen) (Wilfried Van Rompaey).